Wanneer zaai je wat: de zaaikalender
Timing is het geheim van zaaien. Zaai je op het juiste moment, dan kiemt het zaad snel en groeit het door. Zaai je te vroeg of te laat, dan worstelt zelfs goed zaad.
Hoe een zaaikalender werkt
Zaad gaat op twee manieren de grond in. Tere gewassen en veel bloemen zaai je een aantal weken voor de laatste vorst binnen voor, en plant je uit zodra het warmer wordt. Winterharde, snelle gewassen zaai je direct op de plek waar ze blijven staan.
Je lokale laatste vorstdatum is het ankerpunt. Tel daarvandaan terug voor wat je binnen zaait, en vooruit voor wat je buiten zaait en uitplant. In Nederland houden veel tuiniers de IJsheiligen — half mei — aan als vuistregel.
Het groeijaar
Periode | Wat er te doen is |
|---|---|
Late winter (feb–mrt) | Trage en tere gewassen binnen starten: tomaat, paprika, peper en veel bloemen, op een warme lichte plek of in een kweekkasje. |
Voorjaar (mrt–mei) | Het hoofdseizoen. Winterharde groenten en bloemen direct zaaien zodra de grond opwarmt, binnen doorzaaien, en vroege planten afharden. |
Zomer (jun–aug) | Blijf klein en vaak zaaien voor een gelijkmatige oogst, en start gewassen die in het najaar rijpen. Water en voed bij als de groei versnelt. |
Najaar (sep–nov) | Winterharde gewassen zaaien, overwinterende variëteiten planten, en zaad oogsten en opslaan voor volgend jaar. |
Winter (dec–jan) | Vooral plannen en opruimen: zaad bestellen, potten schoonmaken, klaarmaken voor de late winter. |
Zaaikalender groenten
Deze tijden gelden voor een gematigd klimaat — Nederland en Noord-Europa. Woon je milder of kouder, verschuif dan een week of twee rond je eigen laatste vorstdatum. De gegevens komen van onze eigen zaadzakjes.
Gewas | Binnen voorzaaien | Buiten zaaien | Oogst |
|---|---|---|---|
Tomaat | feb–apr | mei | jul–okt |
Paprika en peper | feb–apr | mei | aug–okt |
Komkommer | mrt–apr | mei–jun | jul–okt |
Erwt | — | feb–mei | jun–aug |
Sla | mrt | apr–mei | jun–okt |
Wortel | — | mrt–jun | jul–okt |
Radijs | — | mrt–apr | mei–okt |
Boerenkool | — | apr–jun | sep–dec |
Het zaadzakje is altijd leidend voor de variëteit die je in handen hebt.
Waarom het juiste moment uitmaakt
In het seizoen zaaien betekent warmere grond, langere dagen en sterker licht — precies wat zaailingen nodig hebben. Te vroeg gezaaid staan planten koud te wachten en stagneren ze, of rekken ze binnen uit terwijl het buiten nog niet warm genoeg is. Te laat gezaaid hebben ze de tijd niet om nog te oogsten.
Alle kalenders
Er zijn vier uitgebreide kalenders op onze website, elk met een gratis printbare pdf:
Veelgestelde vragen
Wat als ik wat later zaai? Bij veel snelle gewassen is dat prima; je oogst simpelweg wat later. Kies dan een snelrijpende variëteit.
Gelden deze data voor mijn streek? Gebruik ze als richtlijn en pas ze aan op je eigen laatste vorstdatum: een week of twee eerder in milde streken, later in koude.
Kan ik het hele jaar binnen zaaien? Veel kruiden en snijsla groeien het jaar rond op een vensterbank. De meeste vruchtgewassen hebben de lange dagen van voorjaar en zomer nodig.
De overzichtspagina met alle kalenders staat op seedschoice.nl.
Zin om te zaaien? Dit kun je nu zaaien
- Groenten die je deze maand kunt zaaien
- Bloemen die je deze maand kunt zaaien
- Kruiden die je deze maand kunt zaaien
- Groenten om direct buiten te zaaien
- Snelgroeiende groenten — snel resultaat, ideaal voor beginners
Nieuw bij SeedsChoice? Meld je aan voor onze nieuwsbrief via de knop "10% korting" in de shop en krijg 10% korting op je eerste bestelling. Bestellingen gaan binnen 1–2 werkdagen de deur uit vanuit ons magazijn in Meppel.
Bijgewerkt op: 05/10/2026
Dankuwel!